Oersjoch resultaten KlimOp

Op basis fan in enkête út febrewaris 2026 wurdt hjirûnder werjûn hokker maatregels al útfierd binne, hokker stappen noch yn omtinken binne en wêr’t organisaasjes yn de praktyk tsjin oanrinne.

e resultaten litte sjen dat in protte organisaasjes al stappen set hawwe. De klam leit benammen op maatregels dy’t relatyf gau út te fieren binne, lykas LED-ferljochting, sinnepanielen, isolearjende beglazing en kierdichting. Tagelyk bliuwt de stap nei gruttere systeemkeuzes, lykas waarmtepompen en opslach, foar in protte organisaasjes noch lestich. Ut de iepen antwurden docht boppedat bliken dat in soad gebouwen mar op spesifike mominten brûkt wurde, wêrtroch krekt behear, stjoering en timing fan ynstallaasjes in grut ferskil meitsje kinne.

1. Dit bart al yn de praktyk

De respons komt benammen út religieuze gebouwen (63,3%), folge troch moetingsplakken lykas doarpshuzen en MFA’s (20,4%) en soarchoanbieders (14,3%). Dêrneist wie der ien respondent út in oare gebrûkskategory. Dizze gebouwen hawwe faak wikseljend gebrûk, beheinde minskkrêft en soms monumintale of boukundige beheiningen. Dat is werom te sjen yn de karren dy’t makke wurde. De geografyske sprieding oer mear as 45 plakken lit tagelyk sjen dat dizze útkomsten net allinnich foar ien type doarp of organisaasje relevant binne.

Meast útfierd

  • LED-ferljochting — 73,5%
  • Sinnepanielen — 42,9%
  • Isolearjende beglazing — 40,8%
  • Kierdichting — 40,8%
  • Dakisolaasje — 38,8%

Ek in soad tapast

  • Cv-systeem optimalisearje — 36,7%
  • Liedingisolaasje — 36,7%
  • Fentilaasjesysteem optimalisearje — 32,7%
  • Spoumuorre-isolaasje of foarsetwanden — 30,6%
  • Radiatorfolie — 26,5%
  • Gemiddeld goed 5 útfierde maatregels per respondent
  • Mediaan: 4 maatregels per respondent

2. Wat organisaasjes noch oerweagje

Foar de kommende trije jier sjogge organisaasjes op ’e nij benammen nei bekende en oersichtlike maatregels. Dat jildt foar LED-ferljochting, sinnepanielen, kierdichting en dakisolaasje. Ek laadpeallen en accu-opslach wurde neamd, al binne dy noch mar beheind útfierd. Opfallend is dat guon gruttere systeemkeuzes net daliks ôfwiisd wurde, mar earder trochskood wurde nei in langere termyn. Benammen accu-opslach en hybride waarmtepompen wurde faker neamd as wat foar letter as as wat foar de kommende trije jier.

Binnen 3 jier it faakst oerwoegen

  • LED-ferljochting — 10,2%
  • Sinnepanielen — 8,2%
  • Kierdichting — 8,2%
  • Laadpeal — 8,2%
  • Dakisolaasje — 6,1%
  • Accu-opslach — 6,1%
  • Ek sichtber: isolearjende beglazing, fentilaasje-optimalisaasje en radiatorfolie — elk 6,1%

Maatregels dy’t faak net pland wurde

  • Sinneboiler of waarmtepompboiler — 65,3%
  • Ynfrareadpanielen — 59,2%
  • Airconditioning — 59,2%
  • Hybride waarmtepomp — 57,1%
  • All-electric waarmtepomp — 57,1%
  • Tagelyk skowe guon organisaasjes accu-opslach (14,3%) en hybride waarmtepompen (10,2%) troch nei in tiidshorizont fan 10 jier.

3. Gruttere systeemstappen bliuwe faak lestich

De enkête lit sjen dat in protte organisaasjes benammen ynvestearje yn maatregels mei in dúdlik en foarsisber effekt. Gruttere systeemkeuzes freegje faak mear tarieding, finansiering en technyske geskiktheid fan it gebou. Dêrmei is ferduorsuming yn de praktyk net allinnich in finansjele puzzel, mar ek in organisatoaryske en gebouspesifike opjefte. Yn de iepen antwurden wurde benammen monumintale panden, beheinde gebrûksuren, ûnwissens oer takomstich gebrûk en in tekoart oan tiid of spesjalistyske kennis as weromkommende obstakels neamd.

Wat de stap dreger makket

  • Hege kosten en ôfhinklikens fan subsydzjes
  • Technyske of boukundige beheiningen
  • Ûnwissens oer takomstich gebrûk of eigendom
  • Monumintale status, fergunningen of oare betingsten
  • Beheinde tiid, kennis of útfieringskrêft

Wat tagelyk opfalt

  • In protte organisaasjes hawwe al meardere maatregels útfierd
  • Behear en optimalisaasje krije dúdlik mear omtinken
  • De foarkar leit by helbere stappen mei rappe opbringst
  • Net elke organisaasje sit noch yn de startfaze
  • Guon respondinten jouwe oan dat sy foar no al in soad dien hawwe of harsels foar in grut part ‘klear’ fine.

4. Ynsjoch yn enerzjyferbrûk

In protte organisaasjes hawwe al wat ynsjoch yn harren enerzjyferbrûk. Dat bart benammen achterôf fia de jierôfrekken of fia de online omjouwing fan de enerzjyleveransier. Realtime monitoring en aktyf enerzjymanagement wurde noch beheind brûkt, wylst krekt dêr kânsen lizze foar gebouwen mei pykmominten en in protte oeren sûnder gebrûk. Mar ien respondent jout oan hielendal gjin ynsjoch te hawwen yn it ferbrûk.

Hoe organisaasjes no ynsjoch krije

  • Fia de jierôfrekken — 73,5%
  • Fia de online omjouwing fan de enerzjyleveransier — 63,3%
  • Fia in P1-dongle — 18,4%
  • Fia in slimmemeterportaal — 12,2%
  • Gjin ynsjoch — 2,0%

Wêr’t noch kânsen lizze

  • Flugger piken en ôfwikingen sinjalearje
  • Ferwaarming better ôfstimme op gebrûksmominten
  • Ynstallaasjes tiidstjoerd ynsette
  • Allinnich brûkte romten kondisjonearje
  • Mear stjoere op behear yn plak fan allinnich op ynvestearrings
  • Krekt by gebouwen mei wikseljend gebrûk kin dizze stap in soad ekstra rendemint opleverje.

5. Gedrach en behear meitsje sichtber ferskil

Net allinnich technyk telt. Ek gedrach en deistich behear blike wichtige knoppen te wêzen om oan te draaien. 73,5% fan de respondinten jout oan dat sy bewuster as earder mei enerzjy omgrieme, wylst 26,5% seit dat sy dêr eins altyd al bewust mei dwaande wiene. Yn de iepen antwurden wurde benammen tûker stoke, mear rjochte ferwaarmje en ynstallaasjes allinnich oansette as dat nedich is neamd. In weromkommend foarbyld is it ferleegjen fan de basistemperatuer bûten gebrûksmominten en it ferwaarmjen fan allinnich de romten dy’t echt nedich binne.

Faak neamde gedrachsmaatregels

  • Thermostaat leger en allinnich oan by aktiviteiten
  • Ferwaarming strakker op tiidskema ynstelle
  • Allinnich brûkte romten ferwaarmje
  • Doarren slute en tocht beheine
  • Ynstallaasjes en apparaten allinnich ynskeakelje as dat nedich is
  • Tûker programmearje en op ôfstân regelje fan thermostaten

Wêrom’t dit goed past by maatskiplik fêstgoed

  • Gebouwen wurde faak net de hiele dei brûkt
  • Maatregels binne fluch tapasber
  • Besparring is faak daliks merkber
  • It helpt om earst grip op it gebrûk te krijen
  • It kin in opstap wêze nei gruttere ynvestearrings

6. Subsydzjes helpe, mar lossen net alles op

Likernôch de helte fan de respondinten hat subsydzje oanfrege: 51,0% wol en 49,0% net. Subsydzjes binne benammen oanfrege foar isolaasje en gebouskil, ferwaarming en ynstallaasjes, sinnepanielen en yn mindere mjitte foar fentilaasje en ferljochting. Tagelyk docht út de reaksjes bliken dat subsydzje net altyd foldwaande is om ynvestearrings helber te meitsjen. Respondinten neame sawol takende as noch rinnende oanfragen, mar ek situaasjes dêr’t maatregels al útfierd wiene foardat in regeling beskikber kaam of dêr’t organisaasjes net yn oanmerking kamen.

Lês mear ferhalen út de praktyk

Benijd hoe’t oare organisaasjes harren gebou ferduorsumje? Lês ek de oare ferhalen út de praktyk en ûntdek hokker stappen yn ferskillende situaasjes al set binne.

7. Kearn fan de útkomsten

  • De útfiering leit benammen by LED, sinnepanielen, isolaasje, kierdichting en ynstallaasje-optimalisaasje.
  • In protte respondinten hawwe al meardere maatregels nommen; gemiddeld giet it om wat mear as fiif útfierde maatregels per respondent.
  • Grutte systeemstappen lykas waarmtepompen en opslach wurde faak noch net pland.
  • Enerzjy-ynsjoch is meast achterôf beskikber, wylst krekt kânsen lizze yn realtime stjoering en behear.
  • Gedrach en tûk gebrûk foarmje in wichtige hefboom foar besparring.
  • Belemmeringen sitte yn finânsjes én yn útfierberens: technyk, organisaasje, takomstich gebrûk en regeljouwing.