Asfalt eruit, beton erin: soepel fietsen door bos en heide

Ondanks dat er nog drie kilometer fietspad aangelegd moet worden, zijn de mannen blij en opgelucht dat er nu na elf jaar strijden acht kilometer fietspad is vernieuwd en feestelijk is geopend. Tegelijkertijd maken ze me direct duidelijk: “Als je denkt dat we nu klaar zijn, dan vergis je je. De klus is nog steeds niet helemaal geklaard!”

Hobbelpaden 

De fietspaden in de omgeving verkeerden al jaren in een slechte conditie. Onderhand waren het een soort ‘hobbelpaden’ geworden, door de vele wortels die het asfalt flink omhoog duwden en openscheurden. De fietspaden lagen er al minstens zestig jaar en waren al jaren aan groot onderhoud toe. 

Harry Blauwbroek: “Mijn vader had vroeger een aannemersbedrijf en heeft de oude fietspaden aangelegd in de 60’er jaren. Eigenlijk wel bijzonder dat ik zoveel jaren later de paden ‘eruit worstel’. Je moet het mijn vader nageven dat de paden het toch 55 jaar hebben volgehouden voordat ze echt slecht werden”, zegt hij met een glimlach. “Maar de laatste tien jaar hebben ze echt te lang gelegen.” 

Alle drie zijn ze al jaren actief in en voor het gebied, in allerlei rollen. Vanuit de stichting Vlooienmarkt Bakkeveen, de dorpsbelangen, het Toeristisch Platform Opsterland (TPO), de landinrichtingscommissie van Koningsdiep etc. Ze vonden dat er iets gedaan moest worden aan die verouderde fietspaden en zochten onder andere de samenwerking met Staatsbosbeheer en Natuurmonumenten. Ook was er nauw contact met de provincie Fryslân vanuit de gebiedsontwikkeling Koningsdiep. Via allerlei wegen probeerden ze invloed uit te oefenen. Een proces van trekken, sleuren en duwen om de handen op elkaar en de financiering rond te krijgen.

Win-win

De natuurgebieden het Oude Bosch, De Slotplaats en de Duurswouderheide maken onderdeel uit van de Friese Wouden en zijn erg geliefd bij vooral fietsers en wandelaars. De recreant is een belangrijke doelgroep en daarmee ook een grote inkomstenbron. Niet alleen voor de vele horeca en recreatieondernemers in het gebied, maar ook voor de gemeente Opsterland. 

Jan Willem Russchen is voormalig eigenaar van camping De Wâldsang. Als ex-recreatieondernemer legt hij uit: “Investeren in de fietspaden is iets waar de toeristen én de plaatselijke bevolking iets aan hebben. Wij zien dat als een win-win. Ook past het heel goed in het huidige beleid van duurzaamheid, bewegen en natuur.” Jan van Dalen vult aan: “Zeker nu de landbouw afneemt, is het toerisme belangrijk. Bovendien is het zo dat een deel van dit geld uit het potje toeristenbelasting komt. Geld opgebracht door de toerist en dat weer besteed hoort te worden aan recreatieve voorzieningen. Hoe mooi zou het zijn dat de recreatieondernemers zeggen: gelukkig ik heb weer toeristenbelasting betaald. Daar worden zulke goede dingen van gedaan! Mijn ene euro wordt daardoor twee euro waard.”

Eind goed, al goed

Met het geld van de regiodeal is de aanleg van de nieuwe paden echt op gang gekomen. Een tijd lang vond men de gemeente Opsterland terughoudend. Projectleider Yep Zeinstra van de provincie Fryslân gaf de tip om zelf nog ergens wat geld vandaan te halen. Het lukte de Stichting Vlooienmarkt om 100.000 euro vrij te maken en beide plaatselijke belangen deden er ieder nog eens 5.000 euro bij. Ook natuurmonumenten en Staatsbosbeheer hebben meebetaald. Dat was voor de gemeente het signaal om 2,5 ton beschikbaar te stellen. 

“Op de Duurswouderheide is gebruikt gemaakt van door Staatsbosbeheer toegekend geld voor natuurherstel. Een van de manieren om de natuur te helpen herstellen, is het verhogen van het grondwaterpeil. Maar daardoor kwamen de fietspaden in het water te liggen. En dus moesten die wel worden aangepakt”, vertelt Jan van Dalen. “Zo is het geld verzameld en alles helemaal goed gekomen.”

Balans tussen toegankelijkheid en de natuur

Ze zijn het er allemaal over eens dat de vernieuwde fietspaden een aanwinst zijn voor het ‘verrekt mooie natuurgebied’ langs het Alddjip. Jan van Dalen zijn wens is om nóg wat fijner te kunnen wandelen bij de Poasen. Niet in de laatste plaats ingegeven door mooie herinneringen. “Het sentiment van op zondagavond met het gezin wandelen, over de toen nog zandpaden”, mijmert hij. “Via de weilanden konden we onbeperkt overal komen en dan onderweg snel moeten schuilen voor een opkomende onweersbui”, zegt hij met wat weemoed. Harry Blauwbroek herkent het en knikt instemmend.

Jan Willem Russchen begrijpt dat sentiment en ook dat tijden veranderen. “Ik snap waarom daar niet voor is gekozen. Het blijft altijd zoeken naar de balans tussen toegankelijkheid en de natuur, dat is een feit.”

Meer informatie over de gebiedsontwikkeling Koningsdiep kunt u vinden op www.fryslan.frl/koningsdiep.