Landschap, monumenten, archeologie en cultuurhistorie zijn belangrijke thema’s in Fryslân. In het beleidsplan Nij Poadium (pagina 46 t/m 59) staan de ambities voor erfgoed voor de periode 2021 tot en met 2024. Bent u nog geïnteresseerd in het Uitvoeringsprogramma Weardefol Fryslân 2016-2019? Deze kunt u onderaan deze pagina downloaden.

Ruimtelijke kwaliteit

Het Team Ruimtelijke kwaliteit van de provincie Fryslân is een team van deskundigen met verschillende specialisaties en adviseert over de ruimtelijke kwaliteit in Fryslân. Het team denkt mee, deelt kennis, inspireert, stimuleert, begeleidt en adviseert. Meer weten? Mail dan naar: rk-team@fryslan.frl.

Atelier Fryslân heeft van oktober 2008 tot oktober 2012, ongevraagd en gevraagd geadviseerd over de ruimtelijke kwaliteit in Fryslân. Het Atelier heeft met haar adviezen geïnspireerd en gestimuleerd met als doel de ruimtelijke kwaliteit van Fryslân verder te brengen. Alle gevraagde en ongevraagde adviezen van Atelier Fryslân hebben wij voor u verzameld.

Landschap en cultuurhistorie

De provinciale belangen op gebied van landschap en cultuurhistorie zijn beschreven in de Omgevingsvisie “De Romte diele” en de bijbehorende thematische structuurvisie Grutsk op ’e Romte. Ter uitvoering van de Omgevingsvisie is een startnotitie voor het Programma Landschap opgesteld. 

Binnenkort is de digitaal toegankelijke versie van dit document te downloaden op deze pagina. 

Monumenten en archeologie

Subsidieregeling Monumenten (SUMO) is een subsidieregeling voor restauratie, onderhoud en onderzoek van monumenten. Jaarlijks wordt deze regeling opengesteld.

Het Cultuurfonds voor Monumenten Fryslân is een revolverend fonds (vergoeding tegen een lage lening) dat wordt beheerd door het Nationaal Restauratiefonds (NRF). Het is bedoeld voor Friese karakteristieke niet-rijks monumentale monumenten. Eigenaren kunnen laagrentende leningen afsluiten.

We combineren archeologisch onderzoek met publieksvoorlichting onder andere via:

Herbestemming gebouwd erfgoed

Voor het behoud van monumenten is een blijvend gebruik essentieel. Herbestemming wordt financieel ondersteund via de bovengenoemde regelingen. Het Kenniscentrum Herbestemming Noord biedt informatie, ondersteuning en een meldpunt voor zowel aanbieders als vragers naar karakteristieke panden die herbestemd moeten worden.

Kerken

Voor vrijkomende kerkgebouwen doet de provincie mee aan de nationale kerkenaanpak. Het Platform Fryske Tsjerken adviseert en stemt onderlinge acties af rond her- en nevenbestemming van kerkgebouwen.

Er is een Team Fryske Tsjerken ingesteld dat lokaal en kosteloos helpt om te zoeken naar oplossingen rondom leegstand, onderhoudsproblematiek en herbestemming van kerken. Voor advies en informatie u contact opnemen met het contactpunt Fryske Tsjerken, Dick Bloemhof, Steunpunt Monumentenzorg Fryslân, 058 266 2519, dbloemhof@monumentenzorg.frl. Ook is een deel van de kerken te vinden op www.kerken.frl.

Gemeenten kunnen een decentralisatie-uitkering voor het opstellen van een kerkenvisie aanvragen bij de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed.

Er is een inventarisatie rapport over de leegstand en onderhoudsproblematiek van de kerkgebouwen in Fryslân beschikbaar. Verder is er een rapport over herbestemming kerkgebouwen beschikbaar om de ideevorming over herbestemming te stimuleren.

Erfgoed deal waddenkust k(l)eigoed!

De Erfgoed Deal is afgesloten tussen de provincies, Rijk, gemeenten en maatschappelijke organisaties met als doel om erfgoed meerwaarde te laten zijn in de grote actuele ruimtelijke opgaven zoals krimp en verstedelijking, klimaatadaptatie en verduurzaming.
In het project Erfgoed Deal Waddenkust K(l)eigoed! worden in het kader van de krimpopgave 8 leegstaande of verwaarloosde erfgoedpanden herbestemd tot accomodaties voor kwaliteitstoerisme. Dit gebeurt via een dorpsaanpak en een prijsvraag waarvoor 8 ideeën van dorpen zijn geselecteerd.
In de gemeente Waadhoeke gaat het om de gereformeerde kerk in Sexbierum en de watertoren in Sint Jacobiparochie. In Noardeast-Fryslân gaat het om de oude zuivelfabriek in Morra/Lioessens, het oude rechthuis in Kollum, een boerderij in Augsbuurt, een leegstaande winkel in Holwerd, een oude herberg/brouwerij in Ferwert en het Ruurd Wiersmahûs in Burdaard. Een onafhankelijke jury kiest eind dit jaar welke vier tot zes plannen subsidie krijgen en kunnen worden uitgevoerd. De uitvoering is gepland in 2022 en 2023.